صنعتگران ، رجال دولتى با القاب مربوطه و غيره مبذول ميدارد . چنان كه معلوم است ، در دوران قرون وسطا ، در خاور ، زندگى شهرى ، از جمله صنعت و بازرگانى ، دوران شكفتگى و عاليترين مرحله توسعه خود را ميگذراند . مصنوعات صنعتگران خاور داراى شهرت و مشترى فراوان بود و بكشورهاى دور دست حمل ميشد . تجارتى پرغليان درگرفته بود كه در آن بازرگانان جهانگرد شرق شركت داشتند كه بعدها درباره زندگى ثروتمند خاور قرون وسطائى كتابهاى فراوانى برشته تحرير درآوردند . بين شهرها از طريق راههاى كاروان‌رو بازرگانى وسيعى انجام ميگرفت كه درباره آنها در آثار جغرافىدانان و جهانگردان اطلاعات مفصلى داده شده است . تا هجوم مغول ، از جمله در قرون 11 - 12 ، زندگى شهرى - صنعت و تجارت پيشرفت محسوسى داشت و در سايه رشد صنعت و تجارت ، واحد پول بجاى سكه نقره سكه طلا گرديد « 1 » در اين اوقات در كليه رشته‌هاى اقتصاديات حضرى پيشرفت‌هاى شگرفى به چشم مىخورد . تغييراتى كه در اثر حمله فئودالهاى كوچ‌نشين مغول در كليّه شئون اقتصاديات حضرى بوجود آمد ، زندگى شهرى را نيز دربرگرفت . آهنگ سابق پيشرفت زندگى شهرى بشدت كاهش يافت و برشد بيشتر

--> ( 1 ) - عقيده ما دربارهء اين موضوع در مقالهء زير منعكس شده است : ع . ع . علىزاده درباره يك سكهء دورهء ايلخانيان كه در قصبهء نبيلگاه پيدا شده ، اطلاعات آكادمى علوم آذربايجان شوروى ، سرى تاريخ ، فلسفه و حقوق ، 1972 ، شماره 3 ، ص 42 - حاشيه 4 . ( به زبان روسى )